Epoksi Rezinlerin Kür (Sertleşme) Reaksiyonları

04 Temmuz 2019

 

Mehmet Namık Kayaalp
Kimya Mühendisi
Ecelak Boya Kimya Ltd. Şti.

 

 

 

Epoksi rezinler kürleştirilerek kullanışlı termoset ürünlere dönüştürülürler. Kürleşme anında boyutta küçülme (büzülme) gözlenebilir. Bunun sonucu hem yoğunluk hem de kırılma indeksi artar. Özellikle katı ya da jel durumunda büzülmenin gerilime yol açtığı not edilmelidir. Kür hızını, büzülmeyi refraktometrik ya da dilatometrik yöntemlerle izleyerek ölçmek mümkündür. Kürleşmiş epoksi rezinlerin camsı geçis sıcaklığının altında kullanılmaları gerekir. Çünkü bu sıcaklıklarda ısıl bozunma ortaya çıkabilir. Kürleşmiş epoksi ürünler yüksek mekanik, kimyasal ve ısıl dirence sahiptir. Bu ürünlerin elektriksel yalıtım özellikleri de yüksektir. Dielektrik sabitleri 3-6 arasındadır. İyi ark, yüzey ve hacım dirençleri vardır. Ancak, bu özellikler, nem ve sıcaklık artışından etkilenirler. Bu rezinler, uygun dolgu maddeleri ve kür ajanlari ile iletken ya da yarı-iletken duruma getirilebilirler.

Kürleşmede Kullanılan Ajanlar: Kürleşme, sertleştirici ve katalizörler gibi çeşitli kimyasal ajanlar ile epoksi gruplarının çapraz bağlanmasıyla üç boyutlu termoset yapılar oluşturma işlemidir. Son ürünün uygulamasına ve bu ürünü oluşturmak için uygulanacak işlem tekniğine bağlı olarak farklı kürleştirme ajanları kullanılır. Termoset son ürünün yığın özellikleri, epoksi rezinin ve kürleştirme ajanının türüne ve bu ikisinin etkileşimine bağlıdır. Yapıya modifikasyon amacıyla verilen solventler, plastifiyanlar, dolgu maddeleri ve pigmentlerin de ürün özelliklerini önemli ölçüde değistirdiği not edilmelidir.Kürleşmede rezindeki epoksi gruplar şu iki mekanizmayla çapraz bağlanır:

Katalizleme: Burada epoksi moleküller, bir katalizörün başlattığı reaksiyonla doğrudan birbirlerine bağlanırlar. Bu tür kürleşme işlemine homopolimerizasyon da denebilir.

Poliadisyon: Burada ise reçinedeki epoksid gruplar ile reaksiyona girebilecek aktif gruplar içeren bir sertleştirici yardımıyla epoksi molekülleri çapraz bağlanırlar. Bu şekilde kürleşmiş epoksi reçine, son yapısında sertleştirici moleküllleri de içerir. Epoksi rezinler ve sertleştiricilerin en önemli kombinasyonları aşağıda özetlenmiştir. Moleküler kütlelerine bağlı olarak, bisfenol-A tipi epoksi rezinler, epoksi ya da hidroksil gruplar yoluyla poliadisyon reaksiyonlarıyla sertleştirilebilir. Poliaminler, politiyoller ve poliizosiyanatlar, oda sıcaklığında kürleşme için uygundurlar. Polianhidritler, polifenoller, asitler ve karboksi fonksiyonlu polyesterler ise, ısıyla kürleşebilirler. Epoksi rezinler ayrıca, amino rezinler ya da fenolik rezinler ile polikondensasyon yoluyla da kürleştirilebilir. Epoksi rezinler, tersiyer aminler, boron triflorür kompleksleri, ferrosenler ve triarilsülfonyum tuzları gibi katalizörler ile de polimerleştirilebilirler. Kürleştiricinin seçimi, belli bir uygulama için düşünülmüş epoksi rezin sisteminde çok önemli-dir. Epoksi rezinlerde iki ana reaktif grup vardır. İlki epoksid gruplar ikincisi ise hidroksil gruplardır. Bu gruplar, sertleştirici katkılar içeren birçok kimyasal ürünlerle reaksiyona girebilirler. Bazı sertleştiriciler, epoksi rezinle oda sıcaklığında, bazıları da ısı etkisiyle kürleşirler. Epoksi rezinlerde iki reaktif grup bulunur. Bu gruplar epoksi rezinin temel çaprazbağlanma reaksiyonlarını sağlarlar. Bunlar:
• Terminal epoksid gruplar,
• Zincir boyunca yerleşmiş hidroksil gruplardır.

A- Epoksid Grupların Reaksiyonu
1- Epoksid Grupların Amin Gruplarıyla Reaksiyonu
Epoksi rezinlerdeki terminal epoksid gruplar, primer ve segonder aminlerdeki aktif hidrojen gruplarıyla reaksiyona girerler. Bu reaksiyon oda sıcaklığında gerçekleşir. Birçok amin-sertleştiricili sistemler oda sıcaklığında kürleşemeye göre hazırlanırlar. Alifatik amin ve poliamid sertleştiriciler, bisfenol A ve epoksi novolak reçinelerle kullanılırlar. Bu reçineler ile genellikle oda sıcaklığında kürleştirilir. Epoksid grupların amin gruplarıyla reaksiyonları aşağıdaki farklı amin gruplarıyla özetlenebilir.
• Epoksid grupların Poliaminlerle reaksiyonları,
• Epoksid grupların Poliaminoamidlerle reaksiyonları,
• Epoksid grupların Poliamidlerle reaksiyonları,
• Epoksid grupların Fenalkaminlerle reaksiyonları.

Bu maddeler kullanılarak kürleştirilen sistemler, kısa kullanım süresi ve düşük ısıl bozunma sıcaklığı gösterirler. Poliamid sertleştiricilerle elde edilen ürünlerin kullanım süreleri, ailfatik aminlere göre daha uzundur.

Poliamin Tip Sertleştiriciler: Küçük moleküllüdürler dolayısıyla düşük viskozitelidirler. Amin hidrojenlerinin sayısının yüksek oluşu yüksek çapraz bağ yoğunluğu verir dolayısıyla iyi asit, solvent ve ısı direnci vermesine karşın zayıf esneklik verir. Ayrıca düşük AHEW (gr / eq) değeri verir dolayısıyla yanlış karışım oranları riski artar. Yüksek reaktiftirler, bu nedenle kısa kap ömürlü ve kısa kuruma sürelerindedirler. Lastikleşmeye ve çiçeklenmeye eğilimlidirler. Su direçleri düşüktür. Aynı zamanda korozif ve toksiktirler. Kullanım alanları:

 

Poliamin Tipi Sertleştiriciler

Poliamid Tip Sertleştiriciler: Poliamid sertleştiriciler, dimerik yağ asitleri ve aminlerin reaksiyon ürünleridirler. Poliamidoamin sertleştiriciler ise, mono-fonksiyonel yağ asitleriyle aminlerin reaksiyon ürünleridirler.

Poliamid sertleştiriciler, yüksek titreşim, darbe ve şok direncinde esnek boyalar oluştururlar. Ancak, elektriksel özellikleri öteki sertleştiriciler kadar iyi değildir. Tahriş edici değillerdir. Bunlardan üretilen boyaların yüzeye yapışması yani adezyonu yüksektir. Yüzey hazırlığı ve temizliği adezyon için öteki sertleştiriciler kadar kritik değildir. Nem emmesi ve geçirgenliği poliaminlerden daha yüksektir. Kap ömrü amin-kürlülerden daha uzun ve tepe ekzoterm sıcaklığı aminkürlülerden daha düşüktür. Poliamid sertleştiricili epoksi rezin sistemleri bakım boyalarında kullanılır. Normalde epoksi rezin sistemlerde kullanılan poliamid sertleştiriciler, poliaminlerle dimerize bitkisel yağ asitlerinin reaksiyon ürünleridir. Bu ürünler, amin terminedirler ve çok geniş amin değeri aralığında bulunurlar.Bu özelliklere ek olarak, poliamidler toksik ve tahriş edici değildirler. Daha uzun süreli karışım ömrü olan (birkaç gün gibi) boya kompozisyonu hazırlamaya olanak sağlarlar.

Epoksi boyalarda en yaygın kullanılan aralık yaklaşık 85 ila 350 arasıdır. Tercih edilen 240 amin değeri civarında olanlardır. Bu ürünler, fiziksel form olarak sıvı durumdan düşük erime noktalı katıya kadar değişiklik gösterir. Poliamid 115 yüksek viskoziteli genel amaçlı amino poliamid tip bir sertleştiricidir. Astar ve sonkat boya yapımında uygun tip epoksi reçinelerle birlikte kullanılır. Ayrıca, farklı ve değişik yüzeyler için hazırlanan termoset yapıştırıcılarda da kullanılır. Bu sertleştiricinin temel karakteristiği mükemmel dayanım özellikleri ve metalik yüzeylere mükemmel yapışmasıdır. Özellikle iyi dış koşul sağlamlığı ve mükemmel dayanım gerektiren genel amaçlı reçine kombinasyonu için uygundur. Öte yandan birçok sentetik reçinelerle, verniklerle, yağlarla ve öteki bağlayıcılarla uyumludur.

Poliamid rezinler epoksi rezinlerle reaksiyona girdiğinde mükemmel adezyon, esneklik, korozyon dayanımı ve kimyasal dayanım veren kaplamalar oluştururlar.

Öteki amin sertleştiricili sistemlerde olduğu gibi yaklaşık 500 EEA değerinde olan epoksi rezinlerle kullanılırlar. Tüm amin sertleştiricili sistemlerin içinde poliamid sistemler en az lastikleşme (blushing) eğilimi gösteren sistemlerdir. Öyle ki poliamin ve poliamin adduct sistemler için önerilen ön reaksiyon süresi kaldırılabilir.

Poliamid Tipi Sertleştiriciler

Fenalkamin Sertleştiriciler (Phenalkamine Curing Agents): Jenerik olarak fenalkaminler olarak bilinen bir tip sertleştirici grubudur. Fenalkamin tip sertleştiriciler, bir aromatik halka yapıya alifatik düz bir zincirle bağlanmış alifatik poliaminlerden oluşmuştur. Fenalkaminlerin bu özel yapıları, bunlardan üretilen sertleştiricilere boya kaplama döküm ve yapıştırıcılarda istenen özelliklerin alışılmamış bir kombinasyonunu verirler. Fenalkamin sertleştiricilerin bazı avantajları vardır. Bunlar; oda sıcaklığında ve düşük sıcaklıklarda kürleşme özelliği, hızlı kürleşme ve uzun kap ömrü yanında, özellikle asit ve alkalilere olmak üzere, mükemmel kimyasal dayanım, mükemmel su ve deniz suyu dayanımı, iyi esneklik, kürleşme sırasında da nem dayanımı, kritik olmayan karışım oranları gibi özellikleri vardır. Solventli, yüksek solidli ve solventsiz epoksi sistemlerde kullanılırlar. Fenalkamin tip sertleştiricilerin birçok kullanım alanları vardır. Bunlardan bazıları şunlardır. Ağır ortam endüstriyel kaplamalar, deniz ve kıyı boyaları, beton kaplamaları, döküm ve kalıplama, antikorozif koruma sistemleri, yapıştırıcılar (özellikle otomotiv ve yapı endüstrisinde) ve laminatlarda kullanılır.

2- Epoksid Grupların Karboksilik Asit Gruplarıyla Reaksiyonu
Epoksi-karboksilik asit reaksiyonu, bir tertiary amin gibi bazik bir katalistin olmasını gerektirir. Aksi takdirde daha etkin başka reaksiyonlar oluşur. Kürleşmeleri 160-190°C arasında gerçekleşir. Epoksi rezinlerin asitler ve karboksifonksiyonel poliesterlerle kürlenmesi ısı gerektirir. Endüstriyel olarak, bu sistemler, toz boyalarda kullanılır. Toz boyaların %70’inden fazlası, epoksi rezinler ve karboksi fonksiyonlu polyesterlere dayanmaktadır.

3- Epoksid Grupların Polimerkaptan Gruplarla Reaksiyonu
Polimercaptanlar tertiary aminlerle katalize edildiklerinde, epoksi rezinlerle oldukça reaktif duruma gelirler ve oda sıcaklığının altındaki sıcaklıklarda bile kürleşebilirler. Bunlar çoğunlukla, çabuk kürleşen yapıştırıcıların formülasyonlarında kullanılırlar. Thioller son derece tatsız bir kokuya sahiptirler ve yapıştırıcılar ve derz dolguları için yalnızca sanayi açısından önemlidir. Epoksi rezinlerde yüksek ve kalıcı bir esneklik sağlarlar.

4- Epoksid Grupların Disyandiamid Gruplarla Reaksiyonu
Dicyandiamidlerin crosslinking reaksiyonları tam olarak henüz anlaşılamamıştır. Bunların primer ve segonder amin ve nitril gruplarının epoksid gruplarıyla reaksiyona girdikleri bilinmektedir. Fakat ayrıca, rezindeki hidroksil gruplarının da crosslinking reaksiyonuna katkıda bulundukları bilinmektedir. Dicyandiamidler ve bunların modifiye olmuş formları;
• Toz Boya sistemleri,
• Toz Döküm sistemleri,
• Elektriksel amaçlı laminatların üretiminde epoksi sertleştiricileri olarak önemli yer tutarlar.

Kürleşmeleri yüksek sıcaklıkta gerçekleşir (160-190°C).
5- Epoksid Grupların İmidazol Gruplarla Reaksiyonu
Dicyandiamidler gibi imidazolların da crosslinking reaksiyonları tam olarak henüz anlaşılamamıştır. Segonder amin gruplarının addition reaksiyonlarıyla, anionik epoksid polimerizasyon reaksiyonunun (tersiyer N atomları yoluyla) yer aldığı kabul edilebilir. İmidazollar;
• Elektriksel amaçlı laminatlarda,
• Toz boya sistemlerinde,
• Döküm tozları üretiminde kullanılırlar.
•Kürleşme sıcaklıkları 160 – 190°C’dir.

B- Hidroksil Grupların Reaksiyonu
1- Hidroksil Grupların Metilol Gruplarıyla Reaksiyonu
Metilol gruplarının bulunduğu rezinler şunlardır:
• Fenol-Formaldehid Rezinler (PF),
• Melamin-Formaldehid Rezinler (MF),
• Üre-Formaldehid Rezinler (UF).

Eğer PF,MF,UF rezinlerdeki metilol grupları eterifiye (butile yada metile olarak) edilmişlerse benzer reaksiyonlar yer alır ve benzer koşullar altında transeterifikasyon reaksiyonu devam eder. Her iki bu reaksiyonlar genellikle, az miktar bir asit katalist (fosforik asit gibi) ilavesiyle hızlandırılırlar. 150°C ve daha yukarı sıcaklıklarda kürleşirler. Can cotings ve coil coatings üretiminde kullanılırlar. Üre, melamin ve benzoguanamin rezinler, ısıtıldıklarında yüksek mol ağırlıklı epoksi rezinlerle reaksiyona girerler. Hidroksimetil gruplar, birbirleriyle ve epoksi rezinlerin hidroksil grupları ile eter bağları oluşturmak üzere reaksiyona girerler. Bu tür sistemler, ev aletlerinin yanı sıra ambalajlamada kullanılırlar.

Fenolik rezinler de ısı etkisinde yüksek mol ağırlıklı epoksi rezinlerle reaksiyona girerler. Bu sistemler, gıda kutularını sırlamak için “gold lak” olarak kullanılırlar. Benzer şekilde sentezlenen bisfenol A rezoller, daha yüksek kimyasal dirençli, sertleşme sırasında daha az kokulu ve lakla temas halinde gıda tadı daha az değişiklik gösteren renksiz laklar üretir. Bununla birlikte esneklik, standart fenolik rezinlerden daha düşüktür.

2- Hidroksil Grupların Ahhidrid Gruplarıyla Reaksiyonu
Anhidrid sertleştiriciler ile yüksek sıcaklıkta kürleştirilirler. Bunlar da aromatik aminler gibi daha iyi kimyasal dirençli ve yüksek ısıl bozunma sıcaklığına sahip ürünler verirler. özellikle piromellitik dianhidrid, sikloalifatik epoksilerle kullanıldığında, ısıl bozunma sıcaklığı 316°C’ye kadar çıkarılabilir. Fenolik-novolak sertleştiriciler genellikle epoksi novolaklar ile kullanılır. Bu sertleştiriciler ile yüksek sıcaklıkta kürleşme işlemi yapılır. Bu ürünlerin kullanım süreleri uzun, mekanik ve kimyasal dayanımları yüksektir.

Epoksi rezinlerin anhidrid gruplarıyla reaksiyonunda, 100°C’nin üzerindeki sıcaklıklarda bir bazik katalist kullanılır. Yüksek ısı dayanımı olan bir hayli crosslink olmuş yapılar elde edilir. Bu reaksiyonlar, esterifikasyon ve eterifikasyon reaksiyonları içerdiklerinden karmaşıktırlar.Polianhidritler ve monoanhidritler epoksi yüzey boyalarını kürleştirmek için kullanılmamalıdır. Toz boyalarda toz formunda ve kutu boyaları için solüsyon formunda kullanılırlar; Her iki form da ısıyla kürleştirilirler. Filmler iyi asit direncindedir ve gıdalara istenmeyen bir tat vermezler.

Esterifikasyon Reaksiyonları: Anhidrid ilk olarak, bir half ester oluşturacak şekilde rezindeki OH grubuyla reaksiyona girer. Daha sonra da anhidriddeki karboksilik asit grubu re-zindeki epoksid grubuyla reaksiyona girer,
• Eterifikasyon Reaksiyonları: Bu reaksiyonlar epoksid gruplarıyla hidroksil grupları arasında yer alır.Anhidrid kürleşmeli sistemler, İyi ısı dayanıklığı ve iyi kimyasal dayanıklılık sağlarlar. Kürleşme sıcaklıkları 130 – 180°C arasındadır. Ahhidrid kürleşmeli sistemlerin kullanımları:
• Büyük ölçüde elektrik sanayisinde (döküm, impregnants),
• Yapısal kompozitlerin üretiminde kullanılırlar.

 

Poliamin Tipi Sertleştiriciler

Anhidrid sertleştiriciler ile yüksek sıcaklıkta kürleştirilirler. Bunlar da aromatik aminler gibi daha iyi kimyasal dirençli ve yüksek ısıl bozunma sıcaklığına sahip ürünler verirler. Özellikle piromellitik dianhidrid,sikloalifatik epoksilerle kullanıldığında, ısıl bozunma sıcaklığı 316°C’ye kadar çıkarılabilir. Fenolik-novolak sertleştiriciler genellikle epoksi novolaklar ile kullanılır. Bu sertleştiriciler ile yüksek sıcaklıkta kürleşme işlemi yapılır. Bu ürünlerin kullanım süreleri uzun, mekanik ve kimyasal dayanımları yüksektir. Asit ve anhidrit sertleştiriciler, bisfenol A, epoksi-novolak ve sikloalifatik epoksilerin üçü ile de kullanılabilir. Ancak epoksi novolak ve sikloalifatik reçineler ile kullanılacağı zaman özel tiplerinin seçilmesi önerilir.

3- Hidroksil Grupların İzosiyanat Gruplarla Reaksiyonu
Bu tip reaksiyon oda sıcaklığında gerçekleşir ve iyi asit dayanıklılığında 2 bileşenli sistemler olarak kullanılır. Yalnız, yüksek sıcaklıklarda reaksiyona giren bloke izosiyanatların kullanımı bir bileşenlidir. Bunlar elektrodeposition ile uygulanan otomotiv astarlarının bağlayıcıları olarak kullanılırlar. Kürleşme sıcaklıkları 160 -200°C olayındadır. Poliaminler ve tiyoller epoksi rezinlerin epoksi gruplarıyla sertleşirken, izosiyanatlar poliüretanlar oluşturmak için hidroksil gruplarıyla epoksi rezinlerle çapraz bağlanırlar. Bu kombinasyonlar poliaminlerle kürlenen epoksi reçinelerden daha hızlı ve daha düşük sıcaklıklarda kürlenir.

C- Epoksid Grupların Kopolimerizasyonu
Bu tip reaksiyonlar, uygun bir initator ya da katalist varlığını gerektirirler. Bu katalistler;
1. Asidik etkileşimle yani asidik olabilirler (Boron trifluoride gibi Lewis asitleri), 2. Bazik etkileşimle yani bazik olabilirler (Benzyldimethylamine ya da 2,4,6-tri [di-ethylaminomethyl phenol] gibi tertiary aminler).

1- Epoksid Grupların Asidik İnitatorlerle Kopolimerizasyonu (Boron Trifluoride ile)
Lewis asidi, ikinci, bir epoksid grupla reaksiyona girecek olan bir carbonium iyonu verecek şekilde epoksid grubundaki oksijen atomunu harekete geçirir. Sonuçta bir polieter tip kroslink olmuş polimer ağı oluşur. Boron trifluoride, genellikle oda sıcaklığında rezininitator karışımının stabilitesini artırmak için karışım formlarda kullanılır. Örneğin BF3.400, etilamin ile BF3’ün bir karışımıdır. Öteki uygun initatorler de şunlardır:
• Tin chloride SnCl4,
• Fosfor pentafluoride PF5.

2- Epoksid Grupların Bazik İnitatorlerle Kopolimerizasyonu (Tertiary Aminlerle)
Bu durumda epoksid grubu, karbon atomlarının biri tarafından harekete geçirilir ve tekrar bir polieter ağı oluşur. Her iki kopolimerizasyon reaksiyonu da hızlıdır. Fakat reaktif ara bileşikler değişik yan reaksiyonlara maruz kaldığından kroslink derecesi düşük olabilmektedir ve zayıf fleksibilitede son ürünler oluşur. Bu yüzden, bu tip ürünler yalnız özel uygulamalarda kullanılırlar. Örneğin; çabuk kürleşen yapıştırıcılarda ya da toz boyalardaki gibi öteki kürleştiricilerle karıştırılarak kullanılırlar. Toz boyalardaki kür sıcaklığı 160- 190°C arasındadır.

Tersiyer aminler, oda sıcaklığında bile epoksitleri polimerize edebilmesine karşın, polimerizasyon derecesi, kullanışlı boyalar elde etmek için çok düşüktür. Boron triflorid kompleksleri, epoksitleri ısıyla polimerize ederler. Bu tür kombinasyonlar bazen yüksek solvent direnci gerekli olduğunda toz boyalarda kullanılırlar. Epoksi rezinlerin ultraviyole ile kürlenmesi önemli bir duruma gelmiştir. Sikloalifatik epoksi rezinler, UV radyasyonu ya da bir elektron ışınının etkisi altında polimerizasyonu başlatan maddeler ile kombine edilirler. Endüstriyel olarak önemli ürünler arasında, triarilsülfonyum tuzları (UVE 1014, 1016, General Electric) ve arenferrosenyum bileşikleri (CG 24-061, Ciba-Geigy) bulunmaktadır. İyi film esnekliği ve kimyasal direnç sağlamak için, polioller eklenmelidir. Filmler, yaklaşık 100°C 30-120 saniyede kürleşirler. Polifenoller, ısıyla epoksi rezinlerle reaksiyona girerler, ancak bir hızlandırıcı (örneğin tersiyer aminler, imidazoller) gerektirir. Düşük renk stabiliteleri nedeniyle, bu kombinasyon bazlı toz boyalar dekoratif amaçlar için kullanılmazlar, ancak özellikle yüksek ısısal, mekanik ve kimyasal direncin gerekli olduğu fonksiyonel amaçlar için kullanılırlar (Örneğin boru kaplamaları).

D- Epoksi Rezinlerin Modifikasyon Reaksiyonları 1- Epoksi Rezinlerin Bitkisel Yağ Asitleriyle Modifikasyonu (Epoksi Rezin Esterler)
Uygun bir katalist varlığında birbiriyle yarışan reaksiyonları yani etkin olan epoksid-karboksilik ve hidroksil- karboksilik reaksiyonları kontrol altına almak mümkündür. Yağ asitlerinin doymamışlık derecesine bağlı olarak bu tip boyalar hava ya da fırın kurumalı olabilirler. Bu epoksi esterler daha çok koruma amaçlı boyalarda kullanılırlar.

Hava ya da fırın kurumalı esterler, epoksi rezinlerin (mr1000-2000) yağ asitleri ya da oleorezin asitlerle (keten yağı, soya yağı, tall oil, cıco yağı ya da dehidrate hint yağı asitleriyle) esterleştirilmesiyle üretilebilirler.

Plastifiye edilmiş epoksi rezinler, düşük moleküllü epoksi rezinlerin dimerik yağ asitleri ile reaksiyona sokulmasıyla üretilebilir. Bu rezinler (Örneğin epikote 872, Shell) genellikle modifiye edilmemiş epoksi rezinlerden daha iyi zemin ıslatma sergilerler. Bununla birlikte, bu reaksiyon, ester bağlarının oluşumu ile ilişkilidir ve bu nedenle rezinlerin, alkali çözeltilere karşı dirençleri zayıftır. Yağ asitleri yerine, epoksi rezinleri esnekleştirmek için karboksi fonksiyonlu polibüta-dienrakrilonitril elastomerler de kullanılabilir.

2- Su Çözünür Epoksi Rezinler Veren Reaksiyonlar:
Rezin molekülündeki hidroksil ve epoksid grupların bulunması, rezinin ya polibazik asit anyonik binderlere ya da poliamin katyonik binderlere dönüşebilmesine olanak sağlarlar. Bu tip binderler otomotiv sanayiinde elektrodeposition prosesiyle uygulanan su çözünür astar boya üretiminde kullanılırlar.

3- Epoksi Rezinlerin Doymamış Gruplarla Modifikasyonu (Epoksi Rezinlerin Esterleri ve Akrilik Asit, Metakrilik Asit):
Diakrilated epoksi rezinler. Epoksi vinil ester rezinler.Diacrylated epoksi rezinler, epoksi rezini akrilik asitle reaksiyona sokarak üretilirler. Bu tip rezinler peroksitler kullanarak ya da radyasyonla kürleştirildikleri için enteresandırlar.

Yarı katı epoksi reçinelerle düşük molekül ağırlıklı sıvı rezinler, yaklaşık 120°C’lerde akrilik asit ile ısıtılırsa epoksi akrilatlar elde edilir. Bu reçineler düşük molekül ağırlıklı akrilat esterlerde çözülebilirler ve UV ile kürlenebilen son katlar için hammadde olarak kullanılabilirler. Genellikle kağıt ve karton için ve aynı zamanda metaller için de kullanılırlar.

Epoksi rezinler, ısıtıldıklarında metakrilik asit ile de reaksiyona sokulabilirler. Oluşan metakrilat ester rezinler polimerize olabilen (stiren gibi) solventlerde çözünürler ve peroksitler (Örneğin Derakane, Dow Chemical) ile katalize edilierek kürleştirirler. Bu katalize edilmiş rezinler, cam elyafı, kumaşlar ya da keçeler ile kombinae edilerek kalın katmanlı laminatlar olarak uygulanabilirler. Laminatlar genellikle yaklaşık 60°C’de kürleştirilirler ve aşırı derecede iyi kimyasal dirence sa-hiptirler. Bu nedenle, reaktörlerin ve depolama tanklarının iç astarı için kimya endüstrisinde kullanılırlar.

 

Kaynakça
1. Finished Paint Products, 1974 Selection and Industrial Training Administration Ltd.-London
2. Epoxy Polymers, Edited by Jean-Pierre Pascault and Roberto J. J. Williams, 010 WILEY-VCH Verlag GmbH & Co. KGaA,
3. Coatings Technology Handbook,edited by D. Satas, 2001 by Marcel Dekker, Inc.
4. Paınt And Surface Coatıngs, Editors:R. Lambourne and T.A.Strivens, by Woodhead Publishing Ltd,1999
5. Epoxy Resins In Coatings, Edited by Willard H. Madson, Federation of Societes for Paint Technology, Philadelphia, 1972
6. Shell Epikote Resins, Technical Bulletin 1975
7. Schering Industrie-Chemikalien AG, Bergkamen W.Germany, 1978